Το διπλό ψευδο-δίπολο, ο Μέγα Αλέξαντρος και η γοργόνα

Sharing is caring!
0Shares

Άρθρο του Γεράσιμου Γραμματικόπουλου

Τις ημέρες που προηγήθηκαν του συλλαλητηρίου για την Μακεδονία στην Θεσσαλονίκη την περασμένη Κυριακή, με τα ελληνικά social media να έχουν πάρει φωτιά με λόγους και αντίλογους υπέρ και κατά σε ύφος από πολωμένο έως ακραία φανατικό εκατέρωθεν, είχα πλημμυρίσει με σκέψεις και προβληματισμούς. Μέσα στην οχλαγωγή του εξελισσόμενου κλίματος εξέδρας σε ντέρμπυ αιωνίων προτίμησα να σιωπήσω καθώς ένιωθα πως οι προβληματισμοί μου αυτοί κινούνται σε διεύθυνση κάθετη ως προς το δίπολο που σχηματιζόταν (π.χ. ανατολή-δύση αντί για βορράς – νότος) και επομένως ελάχιστα θα είχαν να προσλάβουν από μια συζήτηση και εξίσου ελάχιστα να προσδώσουν αυτοί στον γενικότερο καυγά. Δεν είμαι κέντρο πολιτικής επιρροής ούτε opinion maker, παρά κάποιος που γράφει και σχολιάζει για το γούστο και το βίτσιο του. Κι έτσι σαν μικρό ψαροκάικο της ναυτικής μας παράδοσης λούφαξα σε έναν ορμίσκο μέχρι να περάσει η φουρτούνα, και να που βγαίνω τώρα δίχτυα να απλώσω για σκέψεις άλλων και κριτικές με ηρεμία. Γιατί στα θέματα τα σοβαρά ψαριά καλή δεν είναι ούτε οι επευφημίες του τυφλού χειροκροτητή που αναζητούσε μόνο κάπου να ταυτιστεί και να μην νιώθουν οι σκέψεις του μοναξιά, ούτε οι πολεμικές ιαχές μίσους του αντιπάλου που σκοπίμως και σκωπτικά εξώθησες μαζί με σάλια και αφριές από τα σωθικά του για να τον εξευτελίσεις. Ψαριά καλή, που θα χορτάσει το μυαλό σου, είναι η συμφωνία και ή διαφωνία εξίσου και μαζί… αλλά με επιχειρήματα, με αρχή, μέση και τέλος.

Reality check
Βγαίνοντας λοιπόν μετά την μεγάλη φουρτούνα και στα απόνερα αυτής, ας ξεκινήσουμε την μεγάλη κουβέντα με μια σειρά από ερωτήματα και ακόλουθες παραδοχές, περισσότερο κοντά εννοιολογικά στα ομώνυμα μαθηματικά εργαλεία παρά σε “αξιωματικές θέσεις” δόγματος.
Ήταν Έλληνες οι αρχαίοι Μακεδόνες;
Ώπα! Ώπα! Επειδή σε βλέπω να μορφάζεις και κάνα-δυο εκεί πίσω γεμίζουν καριοφύλια κατά το προσφιλές μιμίδιο (ευτυχώς που θέλει χρόνο να οπλίσεις το εμπροσθογεμές γιατί θα με είχαν ήδη ξεπαστρέψει) άκου πρώτα λίγο. Ένα από τα ισχυρότερα επιχειρήματα υπέρ της ελληνικότητας είναι η καταφατική απάντηση σε ένα αρχαίο debate για την συμμετοχή τους στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Εφόσον όμως υπήρξε το debate σημαίνει πως όντως δεν ήταν και τόσο ξεκάθαρο και νέτο – σκέτο και όχι επειδή το αμφισβητούσαν τίποτα απάτριδες διεθνιστές αναρχικοί αλλά τουλάχιστον κάποιες Πόλεις-Κράτη. Το σκεπτικό υπέρ του δικαιώματος συμμετοχής στους αγώνες βασίζεται στην κοινή γλώσσα, τους κοινούς θεούς, τις κοινές παραδόσεις και τα κοινά ήθη (ο αντίλογος επιμένει στις όχι λίγες διαφορές). Είναι αυτό που συνοψίζεται αν θέλεις στον ορισμό “μετέχων της Ελληνικής Παιδείας” και που ουσιαστικά μεταφράζεται σε έναν Πολιτισμικό καθορισμό εθνότητας. Είναι ουσιαστικά το ίδιο επιχείρημα βάσει του οποίου ο Γιάννης Αντετοκούνμπο και τα αδέρφια του είναι Ψυχάρες Έλληνες και μας κάνουν να νιώθουμε περήφανοι και όχι κάποιοι Αφρικανοί μέτοικοι δεύτερης γενιάς. Αν υποστηρίξεις το αρχαίο πρέπει να υποστηρίξεις και το σύγχρονο ερώτημα και τούμπαλιν. Βλέπω πως κάποιοι καριοφυλάδες μόλις ανακάλυψαν πως το πουγκί τους με την πυρίτιδα το κατούρησαν την νύχτα σκύλοι και δεν θα ανάψει το μπαρούτι – φεύ, ξυδάκι κι ας προσέχατε! Επίσης σε κάτι μετα-μοντέρνους διεθνιστές ημι-επαγγελματίες “δικαιωματάδες” έκοψε ο ντοματοχυμός με το σέλερυ και δυσανασχετούν – κερνάμε ουζάκι με μεζέ κοψίδι παραδίπλα, για περάστε! (Με πιάνεις τώρα στο περί κάθετης διεύθυνσης του δίπολου που έλεγα; Α να γεια σου!). Το επιχείρημα αυτό ενίοτε διατυπώνεται και κωμικά/σκωπτικά όταν ρωτήσεις έναν βόρειο σλαβόφωνο γείτονα τι σημαίνει το όνομα Αλέξανδρος ή Φίλιππος ή ακόμα και Βουκεφάλας στην “γνήσια” υποτιθέμενα γλώσσα του ανδρός ακολουθούμενο από πονηρό γελάκι.
Αρκετοί καφενειακοί τύποι (κάποιοι με την καλή αλλά και κάποιοι με την κακή έννοια) στρίβετε στις καρεκλίτσες σας, και κάτι μουρμουράτε για αίματα και για γονίδια… Πιστέψτε με, δεν θέλετε να ορίσουμε το έθνος βάσει γονιδιώματος γιατί σας (και μας) βλέπω τους περισσότερους να ψάχνουμε διαβατήρια. Ξεκολλάτε γιατί σε έναν εμπορικά κομβικό γεωγραφικό χώρο όπου για το μεγαλύτερο μέρος των περασμένων χιλίων ετών η μετακίνηση πληθυσμών ήταν ελεύθερη στα πλαίσια ευρύτερων αυτοκρατοριών, με πληθώρα κατακτητών αλλά και καταγεγραμμένων ειρηνικών μεταναστευτικών ρευμάτων που αναπλήρωναν κενά που δημιούργησαν λιμοί, λοιμοί και φυσικές καταστροφές, να μου αποδείξεις γενετικά πως είσαι απευθείας απόγονος του Αρίσταρχου και της Καλλιόπης σε βάθος 120 γενεών είναι ακραία απιθανότητα που τείνει στο μηδέν. Και αν όντως διάβολε είσαι, μη χαίρεσαι βρε! Με τέτοιο εμμένων in-breeding που έχει προηγηθεί είσαι πιθανότατα εντελώς ΖΑΒΟ γενετικά και όχι κανένα επιτυχημένο απαύγασμα που νομίζεις. Δεν το λέω εγώ, η Βιολογία το λέει. Σταμάτα λοιπόν να γλυκοκοιτάς την ξαδέρφη στο πανηγύρι και τράβα βρες καμιά βλάχα παραπέρα να ανακατέψετε την γονιδιακή τράπουλα μπας και σου βγει ο κανακάρης σου στρωτός κι όχι κανένας κλεφτοκοτάς κατσικογάμης! Άιντε! (Το έπιασες το γλωσσολογικό υπονοούμενο, ατιμούτσικο; Και το λαογραφικό-ηθογραφικο;! Είσαι αστέρι! Αν όχι, για ρώτα κανέναν παππού στα βουνά της Ρούμελης και της Πελοποννήσου πώς το λέγαν το χωριό πριν το βαφτίσουν οι γραφειάδες “Καλλιθέα”, θα γελάσουμε!)

Αλέξανδρος Μέγας ήρωας ή αντι-ήρωας;

Ο Αλέξανδρος, Βασιλεύς των Μακεδόνων και Ηγεμών των Ελλήνων – πλην Λακεδαιμονίων, εμφανίζεται κατά τα γούστα είτε ως ο μεγαλύτερος στρατηγο-πολιτικο-φιλόσοφος (όλο μαζί) έβερ είτε ως το χειρότερο, απανθρωπέστερο βερσιόν του Τζένγκις Χαν. Φυσικά καμία από τις δύο καρικατούρες δεν ισχύει. Ο Αλέξανδρος είχε ίσως τον καλύτερο δάσκαλο που θα μπορούσε να έχει ένα γαλαζοαίματο πλουσιόπαιδο ανεξαρτήτου εποχής: τον Αριστοτέλη. Αυτό βέβαια δεν τον έκανε τον ίδιο μεγάλο φιλόσοφο της ζωής, της φυσικής, της λογικής ή της πολιτικής (Σόρρυ ελληνόπληκτοι καφενεδάκηδες αλλά ο Μάρκος Αυρήλιος φιλοσοφικά τον έτρωγε τον Άλεξ για πρωινό). Του ενστάλαξε όμως τα απαραίτητα γνωστικά εφόδια αλλά και την κοινή ελληνική παιδεία ώστε να μπορέσει επιτυχώς να οραματιστεί και να εμπνεύσει και άλλους στο κυνήγι των δικών του φιλοδοξιών. Γιαυτό και η “ελληνοποίηση” των περιοχών που κατακτούσε δεν πάταγε σε ένα παγωμένο μακεδονικό πρότυπο παρά συνεχώς εξελισσόταν συμπεριλαμβάνοντας πλείστα όσα τοπικά στοιχεία ο ίδιος έβρισκε συμβατά με την, εξελισσόμενη και αυτή, κοσμοθεωρία του. Πρόκειται λοιπόν για μια μάλλον “Αλεξανδροποίηση” αν θα θέλαμε να περιγράψουμε καλύτερα το φαινόμενο. Βέβαια αυτή η δυναμική του υπερεγώ και των προτύπων και αξιών του τον οδήγησε τελικά σε σημαντική αποξένωση από πολλούς – αν όχι όλους – τους αρχικούς συντρόφους και συνεργάτες του αλλά και σε ένα διαρκώς αυξανόμενο ανατολίτικο “σατράπικο” είδωλο του εαυτού του και του τρόπου διαχείρισης της εξουσίας. Μορφωμένος ναι, αλλά ούτε σοφός, ούτε και ο καλύτερος χαρακτήρας. Και έλεος, η “τιμωρία των Περσών” για την εισβολή τους στον ελλαδικό χώρο περίπου έναν αιώνα πίσω ως βάση του εγχειρήματος είναι σχεδόν τόσο (μη) πειστικό κίνητρο όσο η αρπαγή (αρπαγή με συναίνεση πρώτη φορά ακούω) της Ελένης για τον Τρωικό Πόλεμο. Ο πόλεμος πάντα ήταν, είναι και θα παραμείνει just business.

Σαν στρατηγός, συμπαθάτε με, αλλά σε τακτικό επίπεδο μάχης, όλη η σκληρή δουλειά και η δόξα ανήκει στον πατέρα του τον Φίλιππο Β’ που εξέλιξε την μακεδονική φάλαγγα και τις τακτικές της αλλά και τον συντονισμό και συνεργασία με τους υπόλοιπους σχηματισμούς του στρατού. Σκέφτομαι, γελώντας, πως το μοντέρνο τεχνολογικό/τακτικό ανάλογο σε σχέση με τα άλλα σώματα οπλιτών θα ήταν στην μάχη του Κουρσκ να κατέβαιναν από το ένα στρατόπεδο τεθωρακισμένα τύπου Leopard II. Το λες και “άντε γεια”… Ο Αλέξανδρος ωστόσο πρόσθεσε σε μια ήδη καλορυθμισμένη τακτικά μηχανή την στρατηγική χρήση της ώστε να μην φθείρεται σε ατέλειωτες μάχες τριβής από την μία πλευρά και από την άλλη το παράδειγμα και την έμπνευση με το θάρρος και την αποκοτιά να οδηγεί μπροστάρης τα στρατεύματα στην μάχη. Αυτή του η συνήθεια που από τύχη σχεδόν δεν κόστισε την ζωή του ή έναν πολύ σοβαρό τραυματισμό – γεγονός που θα αποσυνέθετε αυτοστιγμή το φρόνημα και την συνοχή του εκστρατευτικού σώματος – τροφοδότησε στον ίδιο το παράλογο αίσθημα του ανίκητου, ημίθεου σχεδόν, ενισχύοντας και τον “σατραπισμό” του. Τα όρια του τακτικού πλεονεκτήματος του μακεδονικού εκστρατευτικού σώματος βρέθηκαν τελικά στον βαρέως οπλισμένο πολεμικό ελέφαντα. Οι σχετικά λίγοι σε αριθμό τέτοιοι των Περσών μπορεί να ξεπεράστηκαν χάρη στην αυτοθυσία και το θάρρος των συμπολεμιστών του, απέναντι όμως στις ορδές αυτών των ζώων που διέθεταν οι αφεντάδες της Ινδίας ο Αλέξανδρος δεν είχε ουσιαστική απάντηση. Ενδεχομένως και αυτή η συνειδητοποίηση να ήταν το έναυσμα για την διακοπή της επέκτασης προς την ανατολή παρά τα παρακάλια των συμβούλων και των στρατηγών του που σε εκείνο το χρονικό διάστημα λίγο θα έφταναν στα αυτιά του εμποδισμένα από τις κολακείες των νέων του αυλικών που είχε περισυλλέξει στην μακρά πορεία του.

Υπάρχουν άλλοι “Μακεδόνες”;

Οκ, ας αφήσουμε να κοπάσουν λίγο οι άναρθροι αλαλαγμοί… Το πρόβλημα και η λύση στο ερώτημα είναι εννοιολογικές κατασκευές – και εξηγούμαι. Αν ως “Μακεδονία” ορίζουμε την κρατική – διοικητική οντότητα της αρχαιότητας, τότε προφανώς και η απάντηση είναι αυτή που έδωσε το συλλαλητήριο. Αν ως “Μακεδονία” όμως ορίζουμε μια γεωγραφική περιοχή, σταθερή στον χώρο και τον χρόνο και ανεξάρτητη των κρατικών και διοικητικών (ανθρωπογενών) ορισμών, τότε η απάντηση είτε μας αρέσει είτε όχι είναι “ναι”. Δηλαδή ο γεωγραφικός χώρος “Μακεδονία” κατοικείται από (α) έλληνες πολιτιστικούς και ιστορικούς – αν όχι, που δεν, γενετικούς – απόγονους του αρχαίου ελληνικού κρατιδίου και που μέσες – άκρες περιέχονται στην ελληνική διοικητική περιφέρεια της Μακεδονίας, (β) βούλγαρους που βρίσκονται και πάλι μέσες – άκρες εντός των διοικητικών ορίων μιας περιοχής του ομώνυμου κράτους (“Μακεδονία του Πιρίν”), (γ) μια σλαβόφωνη εθνοτική ομάδα με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, έστω “σλαβομακεδόνες” τουλάχιστον για να συνεννοούμαστε, και που μέσες – άκρες εμπεριέχεται στην περιοχή που αποτελούσε μέχρι την σχάση του ομόσπονδου κράτους κατά τον εμφύλιο της δεκαετίας του 1990 την “Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας” (“Μακεδονία του Βαρδάρη” για να συνεννοούμαστε) και που πλέον αποτελεί την κυρίαρχη πληθυσμιακή ομάδα του κράτους με την προσωρινή ονομασία FYROM (ΠΓΔΜ) αλλά και το μεγάλο μας πρόβλημα, (δ) μια ευμεγεθέστατη πληθυσμιακή ομάδα αλβανόφωνων και αλβανικής πολιτιστικής παράδοσης και καταγωγής που διαβεί εντός του γεωγραφικού χώρου της FYROM, ε) Πολύ μικρά περιφερειακά τμήματα της γεωγραφικής “Μακεδονίας” ανήκουν αντίστοιχα στα κράτη της Αλβανίας και της Σερβίας τα οποία ωστόσο δεν έχουν ουσιαστικό ρόλο στην οξεία συζήτηση.

Χμμμμ… ένα τεράστιο μπάχαλο λοιπόν. Και ο πλέον βαριεστημένος αναγνώστης θα πρόσεξε πως 1) τα παρόντα διοικητικά όρια και σύνορα δεν περιγράφουν επακριβώς την κατανομή των πληθυσμών και 2) το κράτος με το προσωρινό όνομα FYROM αντιμετωπίζει ένα σημαντικό πρόβλημα κατονομασίας σε δύο άξονες: (ι) η πλειοψηφική σλαβόφωνη εθνοτική ομάδα δεν μπορεί να προσδιορισθεί λεκτικά άλλως παρά ως προς το συστατικό “-μακεδον-” και (ιι) η παρουσία της σημαντικής αλβανικής μειονότητας καθιστά αδύνατο τον προσδιορισμό ολόκληρου του κράτους με βάση την “σλαβομακεδονική” εθνοτική ομάδα. Στο μεταξύ γράφοντας τον όρο “το κράτος με την προσωρινή ονομασία Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας” μου θυμίζει το ιλαρό της αμηχανίας της μουσικής βιομηχανίας και των παρουσιαστών μουσικών τηλεοπτικών και ραδιοφωνικών εκπομπών και αρθρογράφων όταν ο έως τότε διάσημος καλλιτέχνης με το όνομα Prince ξαφνικά αποφάσισε να “αυτοπροσδιορίζεται” και να απαιτεί να τον προσδιορίζουν με ένα απρόφερτο καλλιγραφικό σύμβολο με αποτέλεσμα τον φρικτό και άκομψο γλωσσοδέτη “The Artist Formerly Known as Prince”.
Πως εξηγείται όλο αυτό το μπέρδεμα; Ας ξεκινήσουμε να ξετυλίγουμε το κουβάρι από τους Ρωμαίους οι οποίοι κατακτώντας την Βαλκανική χερσόνησο όρισαν ως διοικητική “Επαρχία της Μακεδονίας” μια τεράστια περιοχή που εμπεριείχε το αρχαιοελληνικό κρατίδιο της Μακεδονίας αλλά και πάρα πολλές άλλες περιοχές. Περνώντας από την Ρωμαϊκή στην Βυζαντινή και κατόπιν πάρα πολλών επεισοδίων στην Οθωμανική αυτοκρατορία, η διοικητική περιοχή “Μακεδονία” έπαψε να υφίσταται. Για όλα αυτά τα απίθανα πολλά χρόνια οι πληθυσμιακές ροές ήταν λίγο – πολύ ανεμπόδιστες εντός ενιαίων συνόρων και για λόγους που εξηγήθηκαν στην πρώτη παραδοχή το αποτέλεσμα ήταν η κατανομή των πληθυσμών σε ένα ασαφών ορίων μωσαϊκό (fuzzy mosaic) βασιζόμενο κυρίως σε όρους λαογραφικούς, συγγένειας και γειτνίασης. Στα πλαίσια λοιπόν των αστικών/εθνικών επαναστάσεων που συντάραξαν την Βαλκανική και οδήγησαν εν τέλει στην διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας (με τελευταία τέτοια επανάσταση την ίδια τουρκική με το κίνημα των νεότουρκων) γεννήθηκαν νέα κράτη που σε μεγάλο βαθμό σχεδιάστηκαν επί χάρτου και επεβλήθησαν σύνορα λίγο – πολύ ως τετελεσμένα βίαιων διενέξεων που σίγουρα δεν πήραν υπόψιν τους ειδικές συνθήκες και ευαισθησίες πληθυσμών ενώ ακολούθησαν αναγκαστικές μετακινήσεις και ανταλλαγές αυτών στα πλαίσια ενός γενικευμένου και διάχυτου μεγαλοιδεατισμού και αλυτρωτισμού.
Συνθήκες εξάλλου που μετά την σειρά των Βαλκανικών Πολέμων εξερράγησαν στην μεγάλη διεθνή σκακιέρα με την τραγική μορφή του Α’ΠΠ. Στην κατάληξη όλων αυτών, η περιοχή της FYROM και η εθνοτική ομάδα των “σλαβομακεδόνων” που διαβιούσαν εκεί βρέθηκαν υπό σημαντική καταπίεση και προσπάθεια ενσωμάτωσης στο Βασίλειο της Σερβίας – ενώ έτεροι πληθυσμοί που βρέθηκαν στον ελλαδικό κρατικό χώρο δέχθηκαν και αυτοί πιέσεις με σημαντική εκ νέου μετανάστευση.
Πότε γεννήθηκε και πώς εξελίχθηκε το “νεοΜακεδονικό” πρόβλημα;

Στο άμεσο μεταπολεμικό σκηνικό του Β’ΠΠ, η νεοσύστατη ομοσπονδιακή, σοσιαλιστική μεν, αποκλίνουσα της στενής σοβιετικής επιρροής δε, Γιουγκοσλαβία του Τίτο αναγνώρισε πλήρως την εθνοτική ομάδα των “σλαβομακεδόνων” ως την αντίστοιχη κρατική οντότητα της Λαικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας. Το εξελισσόμενο ψυχροπολεμικό κλίμα της εποχής για λόγους ευρύτερης στρατηγικής δεν επέτρεπε τοπικές προστριβές της “δυτικότροπης” Ελλάδας με την, σε προσπάθεια προσέλκυσης και κανακέματος από την Δύση ώστε να μείνει όσο δυνατόν μακρύτερα από την σφιχτή αγκαλιά των σοβιετικών, Γιουγκοσλαβία και επάνω στο όλο ζήτημα μπήκε ένα βαρύ καπάκι παρότι ήδη εκφραζόταν ένα επικίνδυνο μείγμα “σλαβομακεδόνικου” αλυτρωτισμού με παράλληλη απόπειρα παραχάραξης της Ιστορίας της αρχαιοελληνικής Μακεδονίας ώστε να δημιουργηθεί ένα στιβαρότερο context επεκτατικής/επεκτάσιμης εθνικής ταυτότητας.
Με την διάλυση της Γιουγκοσλαβίας στον εμφύλιο της δεκαετίας του ‘90 και στα πλαίσια των ισχυρότατων εθνικιστικών ρευμάτων και αλυτρωτισμών που ταυτόχρονα τον πυροδότησαν και υποδαυλίστηκαν από αυτόν, ο “σλαβομακεδονικός” επεκτατισμός οξύνεται με ιδιαίτερη βάση στην ιστορική παραχάραξη, αφού ο ενδεχόμενος ισχυρισμός υποτιθέμενων μειονοτικών εθνοτικών ομάδων πέραν των συνόρων μετά το πέρασμα τόσων δεκαετιών μεταναστευτικών οσμώσεων, ομογενοποίησης και ενσωμάτωσης είναι παντελώς αστήρικτος από την πραγματικότητα. Παράλληλα υπάρχει το αντικειμενικό πρόβλημα της ονομασίας του νέου κράτους που, ως ανεξάρτητη οντότητα με την οποία θα συνάπτεις επίσημες διπλωματικές σχέσεις, εμπεριέχει σοβαρό κίνδυνο de facto αποδοχής αλυτρωτικών και ιστοροκαπηλευτικών αξιώσεων.

Η ελληνική διπλωματία πιάνεται στον ύπνο με τα σώβρακα, ενώ σχεδόν σύσσωμη η ελληνική πολιτική σκηνή επιδίδεται σε έναν ανεπανάληπτο διαγωνισμό εύπεπτων λαϊκιστικών υπερεθνικιστικών τσιτάτων, συρόμενη και διασυρόμενη από ένα impromptu σκοταδιστικό κομιτάτο μισαλλόδοξων ρασοφόρων και γραφικών ακροδεξιών. Επιτυγχάνεται μονάχα η περαιτέρω όξυνση του κλίματος εκατέρωθεν με ακόλουθη πλήρη αδυναμία της όποιας διπλωματικής προσέγγισης, ακόμα και για πρακτικά ζητήματα, και την παραπομπή απόδοσης κανονικής συνταγματικής ονομασίας στο νεοσύστατο κράτος στις εξαιρετικά “βυζαντινόμορφες” καλένδες του ΟΗΕ.

Με το πέρασμα των χρόνων, η πολιτική σκηνή στην FYROM επενδύει για λόγους εσωτερικής κατανάλωσης αλλά πιθανά και καθοδηγούμενη από τρίτους διπλωματικούς παίκτες σε μια γενικευμένη και ακραία ιστοροκαπηλία που δημιουργεί ένα αγεφύρωτο χάσμα ανάμεσα στις δύο χώρες, δηλητηριάζοντας παρατεταμένα το κλίμα ανάμεσα στους δύο λαούς. Η ελληνική διπλωματία μπλεγμένη όπως είναι μέσα στα βάτα αυτών των μονοπατιών χάνει τεράστιες ευκαιρίες επέκτασης καλών πολιτικών και οικονομικών σχέσεων στα Βαλκάνια, μείωνοντας τον ρόλο της ως εγγυητής σταθερότητας και συνεργασίας στην ευρύτερη περιοχή. Στην διεθνή διπλωματική αλλά και καθημερινή πρακτική η επί αορίστου παράταση του δυσμορφικού ονόματος FYROM οδηγεί σε μια προοδευτική διάβρωση και ουσιαστικά στην de facto χρήση του όρου Μακεδονία χωρίς άλλο προσδιορισμό από όλους και προς όλους παρά μόνο από τους ιδιαιτέρως φίλα προσκείμενους στις ελληνικές θέσεις και μόνο ως προς τους έλληνες απευθυνόμενοι αμέσως ή εμμέσως. Το ΝΑΤΟ στα πλαίσια της επεκτατικής του πολιτικής ως απόλυτου ρυθμιστικού παράγοντα με το βλέμμα στην Μέση Ανατολή προσπαθεί να εντάξει την FYROM όπως – όπως στις γραμμές του. Αυτό το ύστατο πικρό ποτήρι η Ελλάδα αρνείται να το καταπιεί και απειλεί με χρήση βέτο στις διαδικασίες ένταξης οπότε και τελικά η προσπάθεια αναστέλλεται – με τεράστιο όμως διπλωματικό κόστος. Το ΝΑΤΟ βέβαια καταφέρνει σε μεγάλο βαθμό να παρακάμψει το “αντριλίκι” μας μέσω διμερών συμφωνιών…
Γιατί μετά από τόσα χρόνια βιαζόμαστε… ή μήπως άλλοι βιάζονται;

Έχοντας παρέλθει 25 ολόκληρα χρόνια από την έναρξη των διαπραγματεύσεων (?!), και ενώ η διεθνής κοινότητα έχει λίγο – πολύ αναγνωρίσει de facto την “Μακεδονία” τουλάχιστον σε ότι αφορά πρακτικά θέματα, πραγματικά ξενίζει το σημερινό κλίμα επίσπευσης της προσπάθειας οριστικής επίσημης λύσης. Γιατί μετά από 25 χρόνια βλέπουμε να αναθερμαίνεται το πρόβλημα και να υπάρχουν ασφυκτικές πιέσεις για λύση σε ελάχιστο χρονικό διάστημα;
Είναι μάλιστα μια χρονική συγκυρία όπου η Ελλάδα βρίσκεται (για όγδοο συνεχές έτος) στα σχοινιά του διπλωματικού ρινγκ λόγω της καπιταλιστικής κρίσης και των τεράστιων πολιτικο-οικονομικών πιέσεων που δέχεται από τους “ετέρους” της. Πρόκειται λοιπόν για μια επίσπευση που δεν είναι στο συμφέρον της χώρας μας. Από την άλλη η κυβερνητική αλλαγή στην FYROM με την απομάκρυνση των υπερεθνικιστών σίγουρα αποτελεί μια “ευκαιρία” για συμβιβαστική λύση, ευκαιρία όμως που από μόνη της η διπλωματία της χώρας αυτής δεν μπορεί να “υπαγορεύσει” στην διεθνή σκηνή χωρίς σημαντική υποβοήθηση.

Ποιος είναι λοιπόν αυτός που επιβάλει την “ταχεία οριστική λύση”; Ο φυσικός κυρίαρχος του παιχνιδιού που έχει σαφέστατο συμφέρον επίσημης λύσης δεν είναι άλλος από τις ΗΠΑ. Η ολοκλήρωση του επεμβατικού ρόλου του ΝΑΤΟ στα Βαλκάνια και η περικύκλωση της Μέσης Ανατολής σε μια εποχή αυξανόμενων ανταγωνισμών τόσο στον ενεργειακό στίβο με την Ρωσία όσο και στους εμπορικούς δρόμους με την Κίνα είναι σαφέστατα σημαντικό βήμα στην διεθνή στρατηγική των ΗΠΑ. Και οι ΗΠΑ κρατούν και καρότο (π.χ. υποσχέσεις για “στήριξη” στο ΔΝΤ ή “σκουντήγματα” στους Γερμανούς τώρα που έχουν και αυτοί κυβερνητικές αλλαγές μην ξεχνάμε) αλλά και σοβαρό μπαστούνι απέναντι στην χώρα μας και μπορούν να “υποχρεώσουν” σε προθυμία διαπραγμάτευσης την Ελλάδα παρά την χείριστη χρονική συγκυρία.
Επιπλέον η ελληνική κυβέρνηση σε μια επική κίνηση πολιτικού αμοραλισμού και οπορτουνισμού ενδεχομένως καλοδέχτηκε την ευκαιρία μέγιστης πόλωσης ως αποπροσανατολιστικής από την διενεργούμενη τελική διάλυση του κοινωνικού κράτους, την καταλήστευση των λαϊκών στρωμάτων, το ξήλωμα και των τελευταίων εργασιακών δικαιωμάτων. Όλα αυτά μάλιστα ενώ η πιθανότητα εκλογών αυξάνεται και οι λαϊκές μάζες αρχίζουν να συνέρχονται από το σοκ της μεγάλης προδοσίας της λαϊκής εντολής του καλοκαιριού του ‘15 και να ανεβάζουν σιγά σιγά αγωνιστική διάθεση όπως φάνηκε από το κίνημα ενάντια στους πλειστηριασμούς.

Ψευδο-δίπολα

Επάνω στο αναζωπυρωθέν διπλωματικό και πολιτικό πρόβλημα φαίνεται να σχηματίζονται δύο εκ διαμέτρου αντίθετης οπτικής δίπολα που με μεγάλη προθυμία η ίδια η κυβέρνηση, τα φιλοκυβερνητικά ΜΜΕ αλλά και μια ολόκληρη στρατιά από social media promoters (τα γνωστά σε όλους μας πολιτικά troll) είτε προωθούν και υποδαυλίζουν είτε προκαλούν εμμέσως, έχοντας προβλέψει και “ποδηγετήσει” την αντίδραση των αντιπάλων τους για ίδιον όφελος.
Πατριώτες vs προδότες
Ειδικά το συλλαλητήριο αλλά και η γενικότερη αντίδραση σε μια πιθανή υποχωρητική στάση συμβιβασμού καπελώθηκε αντικειμενικά από τους συνήθεις υπόπτους που από “φυσική θέση” σχεδόν μπόρεσαν να το κάνουν. Η “ψεκασμένη” ακροδεξιά του βλακώδους εθνικισμού, της συνωμοσιολογίας και του ρατσισμού μαζί με τους φιλοναζιστικούς και φασιστικούς ισχυρούς κύκλους του κλήρου μασκαρεύτηκαν ακόμα μια φορά ως γνήσιος πατριωτισμός. Η απουσία της Αριστεράς με μια καθαρή και ειλικρινή θέση στο φλέγων ζήτημα, είτε από “αμηχανία” είτε από καιροσκοπισμό της κακιάς ώρας, έκανε αυτό το καπέλωμα ακόμα πιο εύκολο, σχεδόν αυτόματο. Έτσι βρέθηκαν σε κεντρικό ρόλο τα ίδια κέντρα και κύκλοι που υποστήριζαν και υποστηρίζουν τα μεγάλα συμφέροντα που υποκινούν την εις βάρος της Ελλάδας λύση σε όλες τις άλλες εκφάνσεις τους (ΝΑΙ στο δημοψήφισμα του ‘15, ακραία δουλικότητα στον αμερικανικό παράγοντα αλλά και το ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο κτλ.) να στήνουν ένα πανηγυράκι για ελαφρόμυαλους.
Μεγάλο μέρος λοιπόν του κόσμου που συνδέθηκε με αυτή την δήλωση αντίθεσης στον υποχωρητικό συμβιβασμό έχοντας αναγνωρίσει τα βαθύτερα αίτια (διεθνής ιμπεριαλισμός και μεγάλο κεφάλαιο που χρησιμοποιούν μια κυβέρνηση – μαριονέτα και σε αυτο το θέμα όπως και σε όλα τα υπόλοιπα) βρέθηκε εν αγνοία του να προσδίδει πολιτικό άλλοθι σε ακραίους μισανθρωπικούς εθνικισμούς, σε “ψεκασμένες” γελοιότητες και τελικά σε νεοναζιστικού τύπου επιθέσεις εναντίον αριστερών δράσεων και χώρων, όπως η πυρπόληση της κατάληψης Libertatia.
Όσοι μάλιστα αναγνώρισαν νωρίς τον κίνδυνο αυτού του καπελώματος και αποφάσισαν να μην συμμετάσχουν σε αυτό το ανοσιούργημα βρέθηκαν κατηγορούμενοι ως λίγο πολύ προδότες μιας απροσδιόριστης “εθνικής προσπάθειας”. Αλήθεια, τι καλό μπορεί να βγει από ένα εθνικιστικό παραλήρημα, ένα φεστιβάλ μίσους; Πέρα από το να ωθήσεις αυτούς που προσπαθείς, έστω μετά απο 25 χρόνια, να βρεις μια συνεννόηση σε εκ νέου ενισχυμένες εθνικιστικές κορώνες και αλυτρωτισμούς το μόνο που θα καταφέρεις είναι να γελοιοποιηθείς και μέσα στην γελοιότητα να χαθεί το δίκιο σου.

Φασίστες vs αντιφασίστες

Η κυβέρνηση που θέλει να εξυπηρετήσει τις ΗΠΑ και τους ετέρους μια χαρά βολεύεται από αυτό το καπέλωμα. Μπορεί λοιπόν με μεγάλη ευκολία να “ακυρώσει” οποιαδήποτε αντίδραση στο ξεπούλημα των εθνικών συμφερόντων για χάρη εφήμερων τακτικισμών και υποσχέσεων που θα την κρατήσουν στην εξουσία χρυσώνοντας μνημονιακά χάπια, ως “φασιστικές εκδηλώσεις ακροδεξιών”. Χλευάζοντας τους ανεκδιήγητους μασκαρεμένους με καρναβαλικές στολές κλωτσάει επιτυχώς την μπάλα στην εξέδρα και τελειώνει με οποιαδήποτε σοβαρή κριτική για τους χειρισμούς της.
Παράλληλα η όξυνση για αυτό το θέμα βολεύει τρομερά καθώς παίρνει χώρο και χρόνο στην πολιτική διαμάχη από την διενεργούμενη επέλαση των συνεχιζόμενων μνημονιακών μέτρων – οδοστρωτήρα. Έξαλλου, όταν θα βγεις να διαμαρτυρηθείς για το λαϊκό σπίτι που κατάπιε το κοράκι ξένο fund θα σου φλασάρει μια σύνθετη φώτο της πολιτικά αφελούς υποστήριξής σου στο εθνικιστικό καρναβάλι μίσους και κάποιον ανεκδιήγητο φασίστα που ήταν εκεί με την λεζάντα “αυτοί είστε!” – η μιντιακή ζημιά στην “ατακαδόρικη” εποχή μας είναι τεράστια.
Επιπλέον, έχω την εντύπωση πως η συγκεκριμένη τακτική της κυβέρνησης και των αυλικών της εντάσσεται σε ένα γενικότερο στρατήγημα που ξεδιπλώνεται εδώ και περίπου έναν και πλέον χρόνο. Υποπτεύομαι πως εσκεμμένα η κυβέρνηση “τσιγκλάει” συστηματικά τα βαθύτερα συντηρητικά και θρησκόληπτα ένστικτα της βάσης σε ζητήματα από αδιάφορα έως ανεπίκαιρα με σκοπό κάτι πολύ περισσότερο από τον στιγμιαίο αποπροσανατολισμό της πολιτικής διαμάχης: την ενίσχυση του ακροδεξιού ρεύματος! Μην απορείς φίλε αναγνώστη, η ακροδεξιά ή έστω η λανθάνουσα υπερσυντηρητική ψήφος ούτως ή άλλως δεν θα έμπαινε ποτέ στο δικό τους σακούλι και το ξέρουν, ενώ οι συγκυβερνήτες τους ΑΝΕΛ που θα μπορούσαν να τις απορροφήσουν είναι πια εκλογικά ξοφλημένοι και επίσης το γνωρίζουν. Πολώνοντας λοιπόν το κλίμα στα άκρα ελπίζουν να δημιουργήσουν ένα εκβιαστικό δίλημμα στον χώρο του κέντρου και της σοσιαλδημοκρατικής οπορτουνιστικής ψευδο-αριστεράς όπου “ψαρεύουν”: “ΣΥΡΙΖΑ ή φασίστες” κατά το παλαιό επιτυχημένο “Καραμανλής ή τανκς”. Δεν είναι τυχαίο πως τους γοήτευσε τόσο βαθιά η δυναμική με την οποία εκλέχτηκε ο Μακρόν στην Γαλλία. Δεν θα είναι εξάλλου τόσο δύσκολο για έναν απεγνωσμένο για εξουσία Μητσοτάκη με σοβαρό ποσοστό στελεχών του κόμματος που δυσκολεύεται να κρύψει τα φίλια αισθήματα ούτως ή άλλως να συνεργαστεί με μια “σοβαρότερη χρυσή αυγή” απαλλαγμένη από τα φθαρμένα βαρίδια του παρελθόντος. Σίγουρα δεν είναι δύσκολο να το φανταστούμε και άρα να σχηματιστεί ως απειλή στο μυαλό μας. Τελικά εκεί στον ΣΥΡΙΖΑ έχουν τους ικανότερους λαοπλάνους επικοινωνιολόγους και συμβούλους στρατηγικής των τελευταίων 20 ετών…

Το κάθετο δίπολο και ο πραγματικός αγώνας

Είναι προφανές πως κανένα από τα δύο προαναφερθέντα δίπολα δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Τα διθυραμβικά εθνικιστικά λογίδρια μίσους ούτε πατριωτικά είναι ούτε το εθνικό συμφέρον υπηρετούν. Όσοι κατάλαβαν τον κίνδυνο και απέφυγαν να συνδεθούν (έστω, δόλια και ψευδώς) με τις ακρότητες αυτές δεν είναι προδότες του έθνους ούτε τίποτα αντίχριστοι. Όσοι επιπόλαια και συναισθηματικά βρεθήκαν εκεί δεν είναι σώνει και ντε φασίστες και μισάνθρωποι νεοναζί. Η κυβέρνηση και οι λακέδες της, αλλά και τα συστημικά ΜΜΕ, που είτε αποσιώπησαν είτε χλεύασαν τις κινητοποιήσεις δεν είναι τίποτα αγωνιστές αντιφασίστες – μιλάμε για τον ίδιο ΣΚΑΙ που εξέπεμψε την ιδέα της “σοβαρής χρυσής αυγής” και την πονηρή “υπόθεση χουλιγκανισμού” για την δολοφονία Φύσσα! Μιλάμε για την ίδια κυβέρνηση που δίνει τον λαό της ανθρωποθυσία στις ορέξεις του κεφαλαίου (πλειστηριασμοί, φοροαρπαγή, αντεργατικοί νόμοι κτλ).

Ιμπεριαλιστικός επιθετικός καπιταλισμός vs λαϊκά στρώματα

Το πραγματικό δίπολο είναι αυτό. Ο απολυμένος της Coca-Cola στην Θεσσαλονίκη και ο εξαθλιωμένος εργάτης των 240 ευρώ/μήνα των Σκοπίων που ορέγεται να ζήσει και αυτός την μεγάλη ευρωπαϊκή ολοκλήρωση – τρομάρα του! – θα έπρεπε να βρίσκονται στην ίδια πλευρά γιατί έχουν την ίδια φυσική θέση και τον ίδιο αντίπαλο: τον ίδιο μεγαλομέτοχο! Τον ίδιο μεγαλομέτοχο μάλιστα τα συμφέροντα του οποίου πιστά υπηρέτησε και υπηρετεί ο εθνικισμός και από τις δύο μεριές των συνόρων! Τον ίδιο μεγαλομέτοχο τον οποίο θα πριμοδοτήσει η ΝΑΤΟική και η ευρωπαϊκή ένταξη μέσα από τον συμβιβασμό των τάχα μου “μετριοπαθών” που καταγγέλλονται ως προδότες από τους εκατέρωθεν εθνικιστές και στις δύο μεριές των συνόρων! Αδιάλλακτοι εθνικιστές και μετριοπαθείς “τραπεζίστας” εκατέρωθεν βρίσκονται όλοι εν τέλει απέναντι του λαού εκατέρωθεν. Να το δίπολό σας κύριοι, ορίστε οι απέναντι και από εδώ όλοι εμείς. Αλίμονό τους όταν το καταλάβουμε… αλλά πού μυαλό;

Sharing is caring!
0Shares

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.